Budapeszt ma bardzo gęsta tkankę miejską. ogromna jego część składa się z malutkich uliczek, obsadzonych ścisło po obu stronach zabytkowymi kamienicami, niczym dorodnymi uprawami, uporządkowanymi w równiutkie grządki na urodzajnej ziemi. są one tak wąskie, że ruch dwukierunkowy nawet nie wchodzi w grę. jest oczywiście kilka większych dróg ale te z kolei prawie nigdy nie dają możliwości skrętu w lewo, żeby nie blokować lewego pasa. powoduje to zabawne sytuacje, kiedy chcąc skręcić w lewo, musimy wykonać 3 skręty w prawo ;-) początkujący kierowcy są z całą pewnością zadowoleni, ale ci nowoprzybyli na początku mają problem. poruszanie się samochodem po tym mieście to nie lada wyzwanie. ale, ale... jak się okazało - w tym szaleństwie jest metoda! nie-mąż przy okazji ostatniego objazdu miasta odkrył, że to całkiem proste... w dodatku ile w tym logiki! na siatce ulic z matematyczną dokładnością zostały zaplanowane naprzemiennie drogi kierujące w przeciwnych kierunkach. szczęśliwy posiadacz tej tajemnej wiedzy może dojechać praktycznie wszędzie... o ile oczywiście nie utknie w korkach ;-) nie-mąż, który do tej pory nie był fanem podróżowania po Budapeszcie samochodem, przyznał, że kiedy nie ma korków (czytaj: weekend o odpowiedniej porze) poruszanie się po tym mieście jest bardzo przyjemne ;-)
ale właśnie ta gęsta sieć małych ulic sprawia, że miasto jest bardziej kameralne, dynamiczne, przyjazne dla pieszych. można skręcić w dowolną uliczkę czy podwórko i zniknąć... uciec od zgiełku, by za chwilę odkryć jakiś zapierający dech w piersiach budynek. to miasto tysiąca nieodkrytych zakamarków. zakurzonych szczelin za szafą... wystarczy tylko przesunąć palcem po tej warstwie kurzu, by odkryć coś niesamowitego. iście śródziemnomorskie patio, misternie wyrzeźbiony detal na fasadzie czy przytłaczająco strojne, a jednocześnie kompletnie opuszczone wnętrze tak dobrze znanego i niepozornego z zewnątrz budynku mijanego przecież wielokrotnie.
pomimo ogromu niezaprzeczalnie majestatycznych i pięknych budynków, perełek architektonicznych, zarezerwowanych dla pobieżnych turystów, każdy bardziej zdeterminowany poszukiwacz może odkryć tutaj swoje własne skarby. w ilości nieograniczonej. jakości niemasowej. własnej. taki Budapeszt mnie pociąga.
ta ścisła, jędrna, żywiołowa zabudowa tworzy spory kontrast z rzadką zabudową Warszawy, jej szerokimi (chociaż i tak zakorkowanymi) ulicami i dotkliwą, przygnębiającą pustką. to miasto zbudowane dla samochodów, nie dla pieszych. łyse i odarte z prywatności. cellulitowa tkanka miejska, która, rozlazła niczym żelek, przecieka przez palce. rozgrzane słońcem i spalinami centrum jest o kilka stopni gorętsze niż dzielnice położone na obrzeżach. prawie nie ma małych, zacienionych uliczek zachęcających do spacerów. jest za to kilka centrów handlowych, przytłaczających molochów, które wyrabiają tragiczne nawyki spędzania weekendów w sklepach, na zakupach, w plastiku. na samą myśl o tym duszę się... jednocześnie nie ma żadnej hali spożywczej z prawdziwego zdarzenia, w której swoje wyroby mogli by sprzedawać lokalni wytwórcy. nie chodzi mi o bazarek (tych na szczęście kilka jest), ale o całoroczną halę, w której byłyby przyzwoite warunki dla klientów i sprzedających. i to nie jest prawda, że my nie mamy takiej tradycji. najlepszym przykładem jest Hala Mirowska. miejsce z takim potencjałem... w którym mieści się... supermarket. załamujący jest już sam fakt, że taki budynek jest w rękach prywatnych, co uniemożliwia przywrócenie go do pierwotnej funkcji, nawet gdyby ktoś zmądrzał. w sumie można powiedzieć, że jest to "nowoczesna hala targowa"... z koszami na kółkach i kasami z taśmą obrotową. nie wiem, może się czepiam... może jestem niepoprawną marzycielką, romantyczką wręcz. naoglądałam się straganów z salami i papryką i mi odbiło...
w Budapeszcie znalazłam jedno centrum handlowe, przy stacji Keleti, do którego niestety z konieczności weszłam... i od razu poczułam się... jak tutaj. krzykliwe witryny, zmęczenie, przytłoczenie i niechęć... przeraziłam się, że pewnie wszystko niestety idzie w tym kierunku. z drugiej strony, to tylko jedno centrum...
może jednak coś w tym jest? może układ architektoniczny miasta, pewien ład, porządek i przemyślane projekowanie wpływa na jego odbiór. dostępność lokali usługowych w parterach kamienic, w mieście po którym często chodzi się pieszo, ogranicza konieczność budowy zakupowych molochów. co więcej, szczęśliwie, nie ma nawet gdzie... w związku z tym marki odzieżowe, księgarnie, knajpy mieszają się ze sobą, tworząc rzędy butików wzdłuż deptaków i ulic. zupełnie jak za dobrych czasów na Chmielnej. dzisiaj niestety większość tych sklepów przeniosła się do galerii handlowych. hmmmm... dzikie porównanie przyszło mi do głowy... ale jednak cholernie trafne - wolny wybieg vs chów klatkowy... na oko wybór jest prosty, ale kogut, król kurnika inwestuje w druty, bo wyczuł biznes... większy spend, większe zagęszczenie, wiecej kasy.
jakoś tak dramatycznie się zrobiło, co wcale moim celem nie było, a chciałam przecież zakończyć optymistycznie. przecież konkluzja jest prosta - dobrze, że wciąż są jeszcze takie miejsca...
Budapeszt to jedno z moich magicznych miejsc, za którymi tęsknie przez cały rok. i za każdym razem kiedy do niego wjeżdżam (z reguły wieczorem, po długiej podróży) onieśmiela mnie przytłaczającym pięknem. jak spotkanie z elegancka kobietą, świadomą swego piękna, noszącą szlachetną biżuterię jakby od niechcenia. z rozmachem, ale nie kiczowato.
i to bezcenne uczucie... dopadające mnie najczęściej na moście Elżbiety. feel like home.
Posty
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz